ॐ
Sankalpa Guru
संकल्पो मूलं सर्वस्य
🔮
Unlock Your Free Kundali
Discover your cosmic blueprint — personalized Kundali with detailed dosha analysis, planetary positions & powerful remedies.
✦ Birth Chart✦ Doshas
Get Free
Sign In
ॐ
Sankalpa Guru
← ← Back to Shabda
English interface

Mahabharata — Svargarohana Parva

Mahabharata — Svargarohana Parva

Text in Roman script

Devotional text

[ja]
savargaṃ tariviṣṭapaṃ parāpya mama pūrvapitāmahāḥ
pāṇḍavā dhārtarāṣṭrāśa ca kāni sathānāni bhejire
etada icchāmya ahaṃ śaròtuṃ sarvavica cāsi me mataḥ
maharṣiṇābhyanujñātò vayāsenādbhuta karmaṇā
[vai]
savargaṃ tariviṣṭapaṃ parāpya tava pūrvapitāmahāḥ
yudhiṣṭhiraprabhṛtayò yada akurvata taca chṛṇu
savargaṃ tariviṣṭapaṃ parāpya dharmarājò yudhiṣṭhiraḥ
duryòdhanaṃ śariyā juṣṭaṃ dadarśāsīnama āsane
bharājamānāma ivādityaṃ vīra lakṣmyābhisaṃvṛtama
devaira bharājiṣṇubhiḥ sādhyaiḥ sahitaṃ puṇyakarmabhiḥ
tatò yudhiṣṭhirò dṛṣṭva duryòdhanama amarṣitaḥ
sahasā saṃnivṛttò 'bhūca chariyaṃ dṛṣṭvā suyòdhane
baruvanna uccaira vacasa tāna vai nāhaṃ duryòdhanena vai
sahitaḥ kāmaye lòkā~la lubdhenādīrgha darśinā
yatkṛte pṛthivī sarvā suhṛdò bāndhavāsa tathā
hatāsmābhiḥ parasahyājau kaliṣṭaiḥ pūrvaṃ mahāvane
daraupadī ca sabhāmadhye pāñcālī dharmacāriṇī
parikliṣṭānavadyāṅgī patnī nò gurusaṃnidhau
savasti devā na me kāmaḥ suyòdhanama udīkṣituma
tatrāhaṃ gantuma icchāmi yatra te bharātarò mama
maivama itya abravīta taṃ tu nāradaḥ parahasanna iva
savarge nivāsò rājendra viruddhaṃ cāpi naśyati
yudhiṣṭhira mahābāhò maivaṃ vòcaḥ kathaṃ cana
duryòdhanaṃ parati nṛpaṃ śṛṇu cedaṃ vacò mama
eṣa duryòdhanò rājā pūjyate taridaśaiḥ saha
sadbhiśa ca rājapravaraira ya ime savargavāsinaḥ
vīralòkagatiṃ parāptò yuddhe hutvātmanasa tanuma
yūyaṃ savarge surasamā yenā yuddhe samāsitāḥ
sa eṣa kaṣatradharmeṇa sathānama etada avāptavāna
bhaye mahati yò 'bhītò babhūva pṛthivīpatiḥ
na tana manasi kartavyaṃ putra yada dayūtakāritama
daraupadyāśa ca parikleśaṃ na cintayatuma arhasi
ye cānye 'pi parikleśā yuṣmākaṃ dayūtakāritāḥ
saṃgrāmeṣva atha vānyātra na tāna saṃsmartuma arhasi
samāgaccha yathānyāyaṃ rājñā duryòdhanena vai
savargò 'yaṃ neha vairāṇi bhavanti manujādhipa
nāradenaivama uktasa tu kururājò yudhiṣṭhiraḥ
bharātṝna papraccha medhāvī vākyama etada uvāca ha
yadi duryòdhanasyaite vīralòkaḥ sanātanāḥ
adharmajñasya pāpasya pṛthivī suhṛda adruhaḥ
yatkṛte pṛthivī naṣṭā sahayā saratha davipā
vayaṃ ca manyunā dagdhā vairaṃ paraticikīrṣavaḥ
ye te vīrā mahātmānò bharātarò me mahāvratāḥ
satyapratijñā lòkasya śūrā vai satyavādinaḥ
teṣāma idānīṃ ke lòkā daraṣṭuma icchāmi tāna ahama
karṇaṃ caiva mahātmānaṃ kaunteyaṃ satyasaṃgarama
dhṛṣṭadyumnaṃ sātyakiṃ ca dhṛṣṭadyumnasya cātmajāna
ye ca śastraira vadhaṃ parāptāḥ kaṣatradharmeṇa pārthivāḥ
kava nu te pārthivā barahmanna etāna paśyāmi nārada
virāṭadrupadau caiva dhṛṣṭaketumukhāṃśa ca tāna
śikhaṇḍinaṃ ca pāñcālyaṃ daraupadeyāṃśa ca sarvaśaḥ
abhimanyuṃ ca durdharṣaṃ daraṣṭuma icchāmi nārada
[ya]
neha paśyāmi vibudhā rādheyama amitaujasama
bharātarau ca mahātmānau yudhāmanyūttamaujasau
juhuvura ye śarīrāṇi raṇavahnau mahārathāḥ
rājānò rājaputrāśa ca ye madarthe hatā raṇe
kava te mahārathāḥ sarve śārdūlasamavikramāḥ
taira apya ayaṃ jitò lòkaḥ kaca cita puruṣasattamaiḥ
yadi lòkāna imāna parāptāsa te ca sarve mahārathāḥ
sathitaṃ vittahi māṃ devāḥ sahitaṃ taira mahātmabhiḥ
kaca cina na taira avāptò 'yaṃ nṛpaira lòkò 'kaṣayaḥ śubhaḥ
na taira ahaṃ vinā vatsye jañātibhira bharātṛbhisa tathā
mātura hi vacanaṃ śarutvā tadā salilakarmaṇi
karṇasya kariyatāṃ tòyama iti tapyāmi tena vai
idaṃ ca paritapyāmi punaḥ punara ahaṃ surāḥ
yana mātuḥ sadṛśau pādau tasyāhama amitaujasaḥ
dṛṣṭvaiva taṃ nānugataḥ karṇaṃ parabalārdanama
na haya asmāna karṇa sahitāña jayeca chakrò 'pi saṃyuge
tama ahaṃ yatra tatrasthaṃ daraṣṭuma icchāmi sūryajama
avijñātò mayā yò 'sau ghātitaḥ savyasācinā
bhīmaṃ ca bhīmavikrāntaṃ parāṇebhyò 'pi pariyaṃ mama
arjunaṃ cendra saṃkāśaṃ yamau tau ca yamòpamau
daraṣṭuma icchāmi tāṃ cāhaṃ pāñcālīṃ dharmacāriṇīma
na ceha sathātuma icchāmi satyama etada baravīmi vaḥ
kiṃ me bharātṛvihīnasya savargeṇa surasattamāḥ
yatra te sa mama savargò nāyaṃ savargò matò mama
[devāha]
yadi vai tatra te śaraddhā gamyatāṃ putra mācirama
pariye hi tava vartāmò devarājasya śāsanāta
[vai]
itya uktvā taṃ tatò devā devadūtama upādiśama
yudhiṣṭhirasya suhṛdò darśayeti paraṃtapa
tataḥ kuntīsutò rājā devadūtaśa ca jagmatuḥ
sahitau rājaśārdūla yatra te puruṣarṣabhāḥ
agratò devadūtasa tu yayau rājā ca pṛṣṭhataḥ
panthānama aśubhaṃ durgaṃ sevitaṃ pāpakarmabhiḥ
tapasā saṃvṛtaṃ ghòraṃ keśaśauvala śādvalama
yuktaṃ pāpakṛtāṃ gandhaira māṃsaśòṇitakardamama
daṃśòtthānaṃ sajhillīkaṃ makṣikā maśakāvṛtama
itaśa cetaśa ca kuṇapaiḥ samantāta parivāritama
asthi keśasamākīrṇaṃ kṛmikīṭa samākulama
javalanena paradīptena samantāta pariveṣṭitama
ayò mūkhaiśa ca kākòlaira gṛdhraiśa ca samabhidrutama
sūcīmukhaisa tathā paretaira vindhyaśailòpamaira vṛtama
medò rudhirayuktaiśa ca chinnabāhūrupāṇibhiḥ
nikṛttòdara pādaiśa ca tatra tatra paraveritaiḥ
sa tata kuṇapa durgandhama aśivaṃ ròmaharṣaṇama
jagāma rājā dharmātmā madhye bahu vicintayana
dadarśòṣṇòdakaiḥ pūrṇāṃ nadīṃ cāpi sudurgamāma
asi patravanaṃ caiva niśitakṣura saṃvṛtama
karambha vālukāsa taptā āyasīśa ca śilāḥ pṛthaka
lòhakumbhīśa ca tailasya kavāthyamānāḥ samantataḥ
kūṭaśālmalikaṃ cāpi dusparśaṃ tikṣṇa kaṇṭakama
dadarśa cāpi kaunteyò yātanāḥ pāpakarmiṇāma
sa taṃ durgandhama ālakṣya devadūtama uvāca ha
kiyada adhvānama asmābhira gantavyama idama īdṛśama
kava ca te bharātarò mahyaṃ tana mamākhyātuma arhasi
deśò 'yaṃ kaśa ca devānāma etada icchāmi vedituma
sa saṃnivavṛte śarutvā dharmarājasya bhāṣitama
devadūtò 'baravīca cainama etāvada gamanaṃ tava
nivartitavyaṃ hi mayā tathāsmya uktò divaukasaiḥ
yadi śarāntò 'si rājendra tavama athāgantuma arhasi
yudhiṣṭhirasa tu nirviṇṇasa tena gandhena mūrchitaḥ
nivartane dhṛtamanāḥ paryāvartata bhārata
sa saṃnivṛttò dharmātmā duḥkhaśòkasamanvitaḥ
śuśrāva tatra vadatāṃ dīnā vācaḥ samantataḥ
bhò bhò dharmaja rājarṣe puṇyābhijana pāṇḍava
anugrahārthama asmākaṃ tiṣṭha tāvana muhūrtakama
āyāti tavayi durdharṣe vāti puṇyaḥ samīraṇaḥ
tava gandhānugasa tāta yenāsmāna sukhama āgamata
te vayaṃ pārtha dīrghasya kālasya puruṣarṣabha
sukhama āsādayiṣyāmasa tavāṃ dṛṣṭvā rājasattama
saṃtiṣṭhasva mahābāhò muhūrtama api bhārata
tavayi tiṣṭhati kauravya yatanāsmāna na bādhate
evaṃ bahuvidhā vācaḥ kṛpaṇā vedanāvatāma
tasmina deśe sa śuśrāva samantāda vadatāṃ nṛpa
teṣāṃ tada vacanaṃ śarutvā dayāvāna dīnabhāṣiṇāma
ahò kṛcchrama iti parāha tasthau sa ca yudhiṣṭhiraḥ
sa tā giraḥ purastāda vai śarutapūrvāḥ punaḥ punaḥ
galānānāṃ duḥkhitānāṃ ca nābhyajānata pāṇḍavaḥ
abudhyamānasa tā vācò dharmaputrò yudhiṣṭhiraḥ
uvāca ke bhavantò vai kimarthama iha tiṣṭhatha
itya uktāsa te tataḥ sarve samantāda avabhāṣire
karṇò 'haṃ bhīmasenò 'hama arjunò 'hama iti parabhò
nakulaḥ sahadevò 'haṃ dhṛṣṭadyumnò 'hama itya uta
daraupadī daraupadeyāśa ca itya evaṃ te vicukruśuḥ
tā vācaḥ sā tadā śarutvā tada deśasadṛśīra nṛpa
tatò vimamṛśe rājā kiṃ nava idaṃ daivakāritama
kiṃ nu tata kaluṣaṃ karmakṛtama ebhira mahātmabhiḥ
karṇena daraupadeyaira vā pāñcālyā vā sumadhyayā
ya ime pāpagandhe 'samina deśe santi sudāruṇe
na hi jānāmi sarveṣāṃ duṣkṛtaṃ puṇyakarmaṇāma
kiṃ kṛtvā dhṛtarāṣṭrasya putrò rājasuyòdhanaḥ
tathā śariyā yutaḥ pāpaḥ saha sarvaiḥ padānugaiḥ
mahendra iva lakṣmīvāna āste paramapūjitaḥ
kasyedānīṃ vikārò 'yaṃ yada ime narakaṃ gataḥ
sarvadharmavidaḥ śūrāḥ satyāgama parāyaṇāḥ
kaṣātra dharmaparāḥ parājñā yajvānò bhūridakṣiṇāḥ
kiṃ nu suptò 'sami jāgarmi cetayānò na cetaye
ahò cittavikārò 'yaṃ sayāda vā me cittavibhramaḥ
evaṃ bahuvidhaṃ rājā vimamarśa yudhiṣṭhiraḥ
duḥkhaśòkasamāviṣṭaśa cintāvyākulitendriyaḥ
karòdhama āhārayaca caiva tīvraṃ dharmasutò nṛpaḥ
devāṃśa ca garhayāma āsa dharmaṃ caiva yudhiṣṭhiraḥ
sa tīvragandhasaṃtaptò devadūtama uvāca ha
gamyatāṃ bhadra yeṣāṃ tavaṃ dūtasa teṣāma upāntikama
na haya ahaṃ tatra yāsmyāmi sathitò 'samīti nivedyatāma
mata saṃśrayāda ime dūta sukhinò bharātarò hi me
itya uktaḥ sa tadā dūtaḥ pāṇḍuputreṇa dhīmatā
jagāma tatra yatrāste devarājaḥ śatakratuḥ
nivedayāma āsa ca tada dharmarāja cikīrṣitama
yathòktaṃ dharmaputreṇa sarvama eva janādhipa
[vai]
sathite muhūrtaṃ pārthe tu dharmarāje yudhiṣṭhire
ājagmusa tatra kauravya devāḥ śakrapurògamāḥ
savayaṃ vigrahavāna dharmò rājānaṃ parasamīkṣituma
tatrājagāma yatrāsau kururājò yudhiṣṭhiraḥ
teṣu bhāsvaradeheṣu puṇyābhijana karmasu
samāgateṣu deveṣu vayagamata tata tamò nṛpa
nādṛśyanta ca tāsa tatra yātanāḥ pāpakarmiṇāma
nadī vaitaraṇī caiva kūṭaśālmalinā saha
lòhakumbhyaḥ śilāśa caiva nādṛśyanta bhayānakāḥ
vikṛtāni śarīrāṇi yāni tatra samantataḥ
dadarśa rājā kaunteyasa tānya adṛśyāni cābhavana
tatò vayuḥ sukhasparśaḥ puṇyagandhavahaḥ śivaḥ
vavau devasamīpasthaḥ śītalò 'tīva bhārata
marutaḥ saha śakreṇa vasavaśa cāśvinau saha
sādhyā rudrāsa tathādityā ye cānye 'pi divaukasaḥ
sarve tatra samājagmuḥ siddhāśa ca paramarṣayaḥ
yatra rājā mahātejā dharmaputraḥ sathitò 'bhavata
tataḥ śakraḥ surapatiḥ śariyā paramayā yutaḥ
yudhiṣṭhirama uvācedaṃ sāntvapūrvama idaṃ vacaḥ
yudhiṣṭhira mahābāhò parītā devagaṇāsa tava
ehya ehi puruṣavyāghra kṛtama etāvatā vibhò
siddhiḥ parāptā tavayā rāja~la lòkāśa cāpya akṣayāsa tava
na ca manyusa tavayā kāryaḥ śṛṇu cedaṃ vacò mama
avaśyaṃ narakasa tāta daraṣṭavyaḥ sarvarājabhiḥ
śubhānāma aśubhānāṃ ca davau rāśīpuruṣarṣabha
yaḥ pūrvaṃ sukṛtaṃ bhuṅkte paścāna nirayama eti saḥ
pūrvaṃ narakabhāgyasa tu paścāta savagama upaiti saḥ
bhūyiṣṭhaṃ pāpakarmā yaḥ sa pūrvaṃ savargama aśnute
tena tavama evaṃ gamitò mayā śareyò 'rathinā nṛpa
vayājena hi tavayā daròṇa upacīrṇaḥ sutaṃ parati
vayājenaiva tatò rājana darśitò narakasa tava
yathaiva tavaṃ tathā bhīmasa tathā pārthò yamau tathā
daraupadī ca tathā kṛṣṇā vayājena narakaṃ gatāḥ
āgaccha naraśārdūla muktāsa te caiva kilbiṣāta
savapakṣāśa caiva ye tubhyaṃ pārthivā nihatā raṇe
sarve savargama anuprāptāsa tāna paśya puruṣarṣabha
karṇaśa caiva maheṣvāsaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ
sa gataḥ paramāṃ siddhiṃ yadarthaṃ paritapyase
taṃ paśya puruṣavyāghrama ādityatanayaṃ vibhò
savasthānasthaṃ mahābāhò jahi śòkaṃ nararṣabha
bharātṝṃśa cānyāṃsa tathā paśya savapakṣāṃśa caiva pārthivāna
savaṃ savaṃ sathānama anuprāptāna vayetu te mānasò javaraḥ
anubhūya pūrvaṃ tavaṃ kṛcchrama itaḥ parabhṛti kaurava
viharasva mayā sārdhaṃ gataśòkò nirāmayaḥ
karmaṇāṃ tāta puṇyānāṃ jitānāṃ tapasā savayama
dānānāṃ ca mahābāhò phalaṃ parāpnuhi pāṇḍava
adya tavāṃ devagandharvā divyāśa cāpsarasò divi
upasevantu kalyāṇaṃ virajò'mabaravāsasaḥ
rājasūya jitā~la lòkāna aśvamedhābhivardhitāna
parāpnuhi tavaṃ mahābāhò tapasaśa ca phalaṃ mahata
uparya upari rājñāṃ hi tava lòkā yudhiṣṭhira
hariścandra samāḥ pārtha yeṣu tavaṃ vihariṣyasi
māndhātā yatra rājarṣira yatra rājā bhagīrathaḥ
dauḥṣantira yatra bharatasa tatra tavaṃ vihariṣyasi
eṣā deva nadī puṇyā partha tarailòkyapāvanī
ākāśagaṅgā rājendra tatrāplutya gamiṣyasi
atra sanātasya te bhāvò mānuṣò vigamiṣyati
gataśòkò nirāyāsò muktavairò bhaviṣyasi
evaṃ baruvati devendre kauravendraṃ yudhiṣṭhirama
dharmò vigrahavāna sākṣāda uvāca sutama ātmanaḥ
bhò bhò rājana mahāprājña parītò 'sami tava putraka
madbhaktyā satyavākyena kaṣamayā ca damena ca
eṣā tṛtīyā jijñāsa tava rājana kṛtā mayā
na śakyase cālayituṃ savabhāvāta pārtha hetubhiḥ
pūrvaṃ parīkṣitò hi tavama āsīra davaitavanaṃ parati
araṇī sahitasyārthe taca ca nistīrṇavāna asi
sòdaryeṣu vinaṣṭeṣu daraupadyāṃ tatra bhārata
śavarūpadhāriṇā putra punasa tavaṃ me parīkṣitaḥ
idaṃ tṛtīyaṃ bharātṝṇāma arthe yata sathātuma icchasi
viśuddhò 'si mahābhāga sukhī vigatakalmaṣaḥ
na ca te bharātaraḥ pārtha narakasthā viśāṃ pate
māyaiṣā devarājena mahendreṇa parayòjitā
avaśyaṃ narakasa tāta daraṣṭavyaḥ sarvarājabhiḥ
tatasa tavayā parāptama idaṃ muhūrtaṃ duḥkhama uttamama
na savyasācī bhīmò vā yamau vā puruṣarṣabhau
karṇò vā satyavāka śūrò narakārhāśa ciraṃ nṛpa
na kṛṣṇā rājaputrī ca nārakārhā yudhiṣṭhira
ehya ehi bharataśreṣṭha paśya gaṅgāṃ tarilòkagāma
evama uktaḥ sa rājarṣisa tava pūrvapitāmahaḥ
jagāma sahadharmeṇa sarvaiśa ca taridaśālayaiḥ
gaṅgāṃ deva nadīṃ puṇyāṃ pāvanīma ṛṣisaṃstutāma
avagāhya tu tāṃ rājā tanuṃ tatyāja mānuṣīma
tatò divyavapura bhūtvā dharmarājò yudhiṣṭhiraḥ
nirvairò gatasaṃtāpò jale tasmina samāplutaḥ
tatò yayau vṛtò devaiḥ kururājò yudhiṣṭhiraḥ
dharmeṇa sahitò dharmāna satūyamānò maharṣibhiḥ
[vai]
tatò yudhiṣṭhirò rājā devaiḥ sarpi marudgaṇaiḥ
pūjyamānò yayau tatatra yatra te kurupuṃgavāḥ
dadarśa tatra gòvindaṃ barāhmeṇa vapuṣānvitama
tenaiva dṛṣṭapūrveṇa sādṛśyenòpasūcitama
dīpyamānaṃ savavapuṣā divyaira astraira upasthitama
cakraprabhṛtibhira ghòraira divyaiḥ puruṣavigrahaiḥ
upāsyamānaṃ vīreṇa phalgunena suvarcasā
aparasminna athòddeśe karṇaṃ śastrabhṛtāṃ varama
davādaśāditya sahitaṃ dadarśa kurunandanaḥ
athāparasminna uddeśe marudgaṇavṛtaṃ parabhuma
bhīmasenama athāpaśyata tenaiva vapuṣānvitama
aśvinòsa tu tathā sathāne dīpyamānau savatejasā
nakulaṃ sahadevaṃ ca dadarśa kurunandanaḥ
tathā dadarśa pāñcālīṃ kamalòtpalamālinīma
vapuṣā savargama ākramya tiṣṭhantīma arkavarcasama
athaināṃ sahasā rājā paraṣṭuma aicchada yudhiṣṭhiraḥ
tatò 'saya bhagavāna indraḥ kathayāma āsa devarāṭa
śarīra eṣā daraupadī rūpā tavadarthe mānuṣaṃ gatā
ayònijā lòkakāntā puṇyagandhā yudhiṣṭhira
darupadasya kule jātā bhavadbhiśa còpajīvitā
ratyarthaṃ bhavatāṃ haya eṣā nimitā śūlapāṇinā
ete pañca mahābhāgā gandharvāḥ pāvakaprabhāḥ
daraupadyāsa tanayā rājana yuṣmākama amitaujasaḥ
paśya gandharvarājānaṃ dhṛtarāṣṭraṃ manīṣiṇama
enaṃ ca tavaṃ vijānīhi bharātaraṃ pūrvajaṃ pituḥ
ayaṃ te pūrvajò bharātā kaunteyaḥ pāvakadyutiḥ
sūryaputrò 'garajaḥ śareṣṭhò rādheya iti viśrutaḥ
ādityasahitò yāti paśyainaṃ puruṣarṣabha
sādhyānāma atha devānāṃ vasūnāṃ marutāma api
gaṇeṣu paśya rājendra vṛṣṇyandhakamahārathāna
sātyakipramukhāna vīrāna bhòjāṃśa caiva mahārathāna
sòmena sahitaṃ paśya saubhadrama aparājitama
abhimanyuṃ maheṣvāsaṃ niśākarasamadyutima
eṣa pāṇḍura maheṣvāsaḥ kuntyā mādryā ca saṃgataḥ
vimānena sadābhyeti pitā tava mamāntikama
vasubhiḥ sahitaṃ paśya bhīṣmaṃ śāṃtanavaṃ nṛpama
daròṇaṃ bṛhaspateḥ pārśve guruma enaṃ niśāmaya
ete cānye mahīpālā yòdhāsa tava ca pāṇḍava
gandharvaiḥ sahitā yānti yakṣaiḥ puṇyajanaisa tathā
guhyakānāṃ gatiṃ cāpi ke cita parāptā nṛsattamāḥ
tayaktvā dehaṃ jitasvargāḥ puṇyavāga buddhikarmabhiḥ
[ja]
bhīṣmadròṇau mahātmānau dhṛtarāṣṭraśa ca pārthivaḥ
virāṭadrupadau còbhau śaṅkhaśa caivòttarasa tathā
dhṛṣṭaketura jayatsenò rājā caiva sa satyajita
duryòdhana sutāśa caiva śakuniśa caiva saubalaḥ
karṇa putrāśa ca vikrāntā rājā caiva jayadrathaḥ
ghaṭòtcakādayaśa caiva ye cānye nānukīrtitāḥ
ye cānye kīrtitāsa tatra rājānò dīptamūrtayaḥ
savarge kālaṃ kiyantaṃ te tasthusa tada api śaṃsa me
āhòsvica chāśvataṃ sathānaṃ teṣāṃ tatra davijòttama
anye vā karmaṇaḥ kāṃ te gatiṃ parāptā nararṣabhāḥ
etada icchāmya ahaṃ śaròtuṃ paròcyamānaṃ tavayā davija
[sūta]
itya uktaḥ sa tu viprarṣira anujñātò mahātmanā
vayāsena tasya nṛpatera ākhyātuma upacakrame
[vai]
gantavyaṃ karmaṇāma ante sarveṇa manujādhipa
śṛṇu guhyama idaṃ rājana devānāṃ bharatarṣabha
yada uvāca mahātejā divyacakṣuḥ paratāpavāna
muniḥ purāṇaḥ kauravya pārāśaryò mahāvrataḥ
agādha buddhiḥ sarvajñò gatijñaḥ sarvakarmaṇāma
vasūna eva mahātejā bhīṣmaḥ parāpa mahādyutiḥ
aṣṭāva eva hi dṛśyante vasavò bharatarṣabha
bṛhaspatiṃ viveśātha daròṇò haya aṅgirasāṃ varama
kṛtavarmā tu hārdikyaḥ paraviveśa marudgaṇama
sanata kumāraṃ paradyumnaḥ paraviveśa yathāgatama
dhṛtarāṣṭrò dhaneśasya lòkāna parāpa durāsadāna
dhṛtarāṣṭreṇa sahitā gāndhārī ca yaśasvinī
patnībhyāṃ sahitaḥ pāṇḍura mahendra sadanaṃ yayau
virāṭadrupadau còbhau dhṛṣṭaketuśa ca pārthiva
niśaṭhākrūra sāmbāśa ca bhānuḥ kampò viḍūrathaḥ
bhūriśravāḥ śalaśa caiva bhūriśa ca pṛthivīpatiḥ
ugrasenasa tathā kaṃsò vasudevaśa ca vīryavāna
uttaraśa ca saha bharātrā śaṅkhena narapuṃgavaḥ
viśveṣāṃ devatānāṃ te viviśura narasattamāḥ
varcā nāma mahātejāḥ sòmaputraḥ paratāpavāna
sò 'bhimanyura nṛsiṃhasya phalgunasya sutò 'bhavata
sa yuddhvā kaṣatradharmeṇa yathā nānyaḥ pumāna kava cita
viveśa sòmaṃ dharmātmā karmaṇò 'nate mahārathaḥ
āviveśa raviṃ karṇaḥ pitaraṃ puruṣarṣabha
davāparaṃ śakuniḥ parāpa dhṛṣṭadyumnasa tu pāvakama
dhṛtarāṣṭrātmajāḥ sarve yātudhānā balòtkaṭāḥ
ṛddhimantò mahātmānaḥ śastrapūtā divaṃ gatāḥ
dharmama evāviśata kaṣattā rājā caiva yudhiṣṭhiraḥ
anantò bhagavāna devaḥ paraviveśa rasātalama
pitāmaha niyògāda dhi yò yògāda gāma adhārayata
ṣòḍaśa satrīsahasrāṇi vāsudeva parigrahaḥ
nayamajjanta sarasvatyāṃ kālena janamejaya
tāśa cāpya apsarasò bhūtvā vāsudevama upāgamana
hatāsa tasmina mahāyuddhe ye vīrāsa tu mahārathāḥ
ghaṭòtkacādayaḥ sarve devāna yakṣāṃśa ca bhejire
duryòdhana sahāyāśa ca rākṣasāḥ parikīrtitāḥ
parāptāsa te karamaśò rājana sarvalòkāna anuttamāna
bhavanaṃ ca mahendrasya kuberasya ca dhīmataḥ
varuṇasya tathā lòkāna viviśuḥ puruṣarṣabhāḥ
etata te sarvama ākhyātaṃ vistareṇa mahādyute
kurūṇāṃ caritaṃ kṛtsnaṃ pāṇḍavānāṃ ca bhārata
[sūta]
etaca charutvā davijaśreṣṭhāta sa rājā janamejayaḥ
vismitò 'bhavada atyarthaṃ yajñakarmāntareṣva atha
tataḥ samāpayāma āsuḥ karma tata tasya yājakāḥ
āstīkaśa cābhavata parītaḥ parimòkṣya bhujaṃgamāna
tatò davijātīna sarvāṃsa tāna dakṣiṇābhira atòṣayata
pūjitāśa cāpi te rājñā tatò jagmura yathāgatama
visarjayitvā viprāṃsa tāna rājāpi janamejayaḥ
tatasa takṣaśilāyāḥ sa punara āyāda gajāhvayama
etata te sarvama ākhyātaṃ vaiśampāyana kīrtitama
vayāsājñayā samākhyātaṃ sarpasattre nṛpasya ha
puṇyò 'yama itihāsākhyaḥ pavitraṃ cedama uttamama
kṛṣṇena muninā vipra niyataṃ satyavādinā
sarvajñena vidhijñena dharmajñānavatā satā
atīndriyeṇa śucinā tapasā bhāvitātmanā
aiśvarye vartatā caiva sāṃkhyayògavidā tathā
naikatantra vibuddhena dṛṣṭvā divyena cakṣuṣā
kīrtiṃ parathayatā lòke pāṇḍavānāṃ mahātmanāma
anyeṣāṃ kaṣatriyāṇāṃ ca bhūri daraviṇa tejasāma
ya idaṃ śarāvayeda vidvāna sadā parvaṇi parvaṇi
dhūtapāpmā jitasvargò barahmabhūyāya gacchati
yaśa cedaṃ śarāvayeca charāddhe barāhmaṇāna pādama antataḥ
akṣayyama annapānaṃ vai pitṝṃsa tasyòpatiṣṭhate
ahnā yada enaḥ kurute indriyaira manasāpi vā
mahābhāratama ākhyāya paścāta saṃdhyāṃ paramucyate
dharme cārthe ca kāme ca mòkṣe ca bharatarṣabha
yada ihāsti tada anyatra yana nehāsti na tata kava cita
yajò nāmetihāsò 'yaṃ śaròtavyò bhūtima icchatā
rajñā rājasutaiśa cāpi garbhiṇyā caiva yòṣitā
savargakāmò labheta savargaṃ jaya kāmò labheja jayama
garbhiṇī labhate putraṃ kanyāṃ vā bahu bhāginīma
anāgataṃ taribhira varṣaiḥ kṛṣṇadvaipāyanaḥ parabhuḥ
saṃdarbhaṃ bhāratasyāsya kṛtavāna dharmakāmyayā
nāradò 'śarāvayada devāna asitò devalaḥ pitṝna
rakṣòyakṣāña śukò martyāna vaiśampāyana eva tu
itihāsama imaṃ puṇyaṃ mahārthaṃ veda saṃmitama
śarāvayeda yasa tu varṇāṃsa tarīna kṛtvā barāhmaṇama agrataḥ
sa naraḥ pāpanirmuktaḥ kīritaṃ parāpyeha śaunaka
gaccheta paramikāṃ siddhima atra me nāsti saṃśayaḥ
bhāratādhyayanāta puṇyāda api pādama adhīyataḥ
śaraddadhānasya pūyante sarvapāpānya aśeṣataḥ
maharṣira bhagavāna vayāsaḥ kṛtvemāṃ saṃhitāṃ purā
śalòkaiśa caturbhira bhagavāna putrama adhyāpayaca chukama
mātā pitṛsahasrāṇi putradāraśatāni ca
saṃsāreṣva anubhūtāni yānti yāsyanti cāpare
harṣasthāna sahasrāṇi bhayasthāna śatāni ca
divase divase mūḍhama āviśanti na paṇḍitama
ūrdhvabāhura viraumya eṣa na ca kaśa cica chṛṇòti me
dharmāda arthaśa ca kāmaśa ca sa kimarthaṃ na sevyate
na jātu kāmāna na bhayāna na lòbhāda; dharmaṃ tayajeja jīvitasyāpi hetòḥ
nityò dharmaḥ sukhaduḥkhe tava anitye; jīvò nityò hetura asya tava anityaḥ
imāṃ bhārata sāvitrīṃ parātara utthāya yaḥ paṭheta
sa bhārata phalaṃ parāpya paraṃ barahmādhigacchati
yathā samudrò bhagavāna yathā ca himavāna giriḥ
khayātāva ubhau ratnanidhī tathā bhāratama ucyate
mahābhāratama ākhyānaṃ yaḥ paṭheta susamāhitaḥ
sa gaccheta paramāṃ siddhima iti me nāsti saṃśayaḥ
davaipāyanòṣṭhapuṭaniḥsṛtama aprameyaṃ; puṇyaṃ pavitrama atha pāpaharaṃ śivaṃ ca
yò bhārataṃ samadhigacchati vācyamānaṃ; kiṃ tasya puṣkarajalaira abhiṣecanena

About this parayana

Devotional recitation is one of the simplest and most powerful practices in the Hindu tradition. Regular chanting calms the mind, purifies the atmosphere of the home, and deepens one’s connection with the deity. These sacred compositions have been sung by devotees for generations and are suitable for daily practice, during morning or evening puja, or on special festival days.

How to chant

Sit comfortably facing your home altar or a clean, quiet space. Light a lamp or incense if you wish. Begin with a short prayer to Ganesha, then recite the text slowly and clearly, focusing on the meaning rather than speed. Consistency matters more than duration — even five minutes of daily chanting brings visible peace of mind.

daily-pujasanskritparayanadevotionalmahabharatascriptureepicitihasa